Sosny „Zroślaki”

Sosny „Zroślaki”. Natura lubi czasem zaskakiwać. Do osobliwości, jakie do niedawna można było spotkać na obszarze d. Puszczy Tarnowskiej, zaliczyć należy niewątpliwie dwie sosny nazywane „Zroślakami”. Rosły na północ od Grochowic w oddziale leśnym 277 Borów Tarnowskich administrowanych przez Nadleśnictwo Sława Śląska.

Od dawna zwracały na siebie uwagę znawców dendrologii. Pomimo tego nie było jednoznacznej opinii, jaka konkretnie przyczyna sprawiła, że dwa, wprawdzie rosnące obok siebie, ale stojące pionowo i oddalone o ponad 1 m. drzewa, w pewnym momencie zrosły się w jeden organizm. Widziany z większej odległości odległości ich kształt przypominał literę „H”.

W przeciwieństwie do wielu innych interesujących obiektów puszczańskich „Zroślaki” nie doczekały się nie tylko miarodajnej wiedzy, ale nawet legendy o powodach swojego oryginalnego połączenia. Może jednak ktoś taką legendę zna i zechce się nią podzielić z Czytelnikami „Tekstów i pejzaży”?

Warto może nadmienić, że w Puszczy Tarnowskiej podobne osobliwości obserwowano także w przeszłości. Znany śląski botanik Theodor Szube podczas wędrówki latem 1902 r. widział przy grochowickiej drodze: „około 180 kroków na południowy wschód od skrzyżowania z linią 15/16, dwie rosnące blisko siebie sześćdziesięcioletnie sosny. Na wysokości 3 m. ta mniejsza została całkowicie wchłonięta przez większą”. Trudno dzisiaj dokładnie odtworzyć lokalizację tego miejsca, ale najprawdopodobniej chodzi o jeden z fragmentów obecnej drogi pożarowej nr „9” łączącej Drewniany Kamień z Grochowicami.

Niestety kondycja „Zroślaków” od kilkunastu już lat nie była dobra. Już w roku 2013 jedno z drzew praktycznie było całe martwe, drugie wykazywało w znacznym stopniu cechy obumarcia. Było oczywiste, że mogą nie wytrzymać pierwszego większego huraganu. Proces obumierania trwał do 2025 r., kiedy to doszło do ostatecznego upadku suchych pni na ziemię.

Miejsce po nich najłatwiej odnaleźć przy pomocy drogi pożarowej nr „19 (d”16”). Zlokalizujemy je po prawej stronie, jakieś 200 m. po minięciu charakterystycznego Dębu Mrówczego na rozstaju dróg. Konieczne jest jednak zejście z roweru i spenetrowanie lasu na głębokość ok. 50 – 70 m.

Jan WOJTASIK

Dane orientacyjne dla GPS:

Dł. geogr. 16°01’45.49” E

Szer. geogr. 51°47’45.39”  N

Przy opracowaniu tego materiału wykorzystano mapę: Puszcza Tarnowska. Jodłowskie Trasy Rekreacyjne, Wydawnictwo SYGNATURA Zakład Kartograficzny, Wydanie I,  2015, skan GeoPortalu.pl oraz fragment książki T. Schube, Nowe szkice do księgi lasów Śląska, Roczniki Śląskiego Stowarzyszenia dla Kultury Ojczystej (wydanie specjalne) 1902 s. 12 [tytuł oryginału: Th. Schube Neue Arbeiten zum Waldbuche von Schlesien, Sonder-Abdruck aus dem Jahresbericht der Schles. Gesellschaft für vaterl. Cultur. 1902]